Epeydir duyduğum, ama anlamını daha yeni öğrendiğim bir kavram var; “Duende”.
Aposto’nun sanat ve kültür bülteninin ismi olduğu için sık sık karşıma çıkıyordu.
Ama anlamını nedense pek merak etmemiştim.
Matt Haig’in “Hayat İmkansız” kitabını okurken bu kavram yine karşıma çıktı;
#Duende, sanatın insanda uyandırdığı, tam olarak tarif edemediğiniz, ama o an derinden hissettiğiniz duyguyu ifade ediyor.
Hani bazen bir tabloya bakarsınız, bir şarkı dinlersiniz, bir gösteri izlersiniz,
O anda içinizde bir şeyler kıpırdar. Bir duyguyu tetikler o sanat eseri.
Belki o an tam olarak ne hissettiğinizi tarif edemezsiniz.
Ama o his sizinle kalır.
Sonra bir gün, bambaşka bir yerde, yaşamın bir anında aynı duyguyu yeniden yaşarsınız.
İşte “Duende” bu.
✻ ✻ ✻
Bu kavramı öğrenince sanatla ilişkimi tekrar sorguladım.
Özellikle de son yıllarda resim sanatı ve tablolarla kurduğum ilişkiyi yeniden düşündüm.
Koleksiyoner gibi iddialı sıfatların çok çok uzağındayım,
oldukça amatör bir tablo meraklısıyım diyebiliriz.
Özellikle online düzenlenen müzayedeleri takip ediyor, beğendiğim eserleri araştırıyor, bu alandaki uzmanlarla tanışıyor, sohbet ediyorum.
Bütçem elverdikçe de yeni bir eser ekliyorum arşivime.
Tabii evdeki duvarların sınırlı olduğunu ve en önemlisi;
eve yeni tablo asmak için eşimden onay almanın pek de kolay olmadığını unutmadan.
Beğenerek, keyifle satın aldığım o tablolara bakınca kelimelerle tarifi zor bir his oluşuyor.
Bazen değişen ruh halim esere bambaşka bir gözle bakmamı sağlıyor, daha önce hiç fark etmediğim bir ayrıntıyı görüyorum.
Duende kavramıyla tanışınca bu hissiyatı daha net anlamlandırmaya başladım.
Eser aynı, ama yaşam sürekli akıyor, sizin ruh haliniz sürekli değişiyor ve o eserle karşılaştığınız o andaki duygularınız da değişiyor.
Belki de sanatın en güzel taraflarından biri bu:
O sanat eseriyle her buluşma farklı bir deneyim demek.
✻ ✻ ✻
Yaşamınızda sanata ve “duende” anlarına yer açın derim.
İlla çok abartılı ve profesyonelce olması hiç gerekmiyor.
Bir eseri anlamak için uzman olmak şart değil, ona ilgi duymak, onunla zaman geçirmek ve hissettiklerinizi keşfetmek yeterli.
Sonuçta sanatın doğasında özgünlük var.
Yeter ki merak edin, yola çıkın ve yolda kalın.
Mevlana’nın dediği gibi sonrasında yol bir şekilde size görünüyor.
Bir bakıyorsunuz, ilk adımları attığınız o patika çok keyifli, keşiflerle dolu bir yola dönüşmüş.
Nerden biliyorsun derseniz, kendimden.
Hala resim sanatı konusunda çok amatör ve cahilim,
ama son bir kaç yıl içinde epey bir yol kat ettim.
Çok şey öğrendim, keşfettim.
Merakla da araştırmaya, bu yolda ilerlemeye devam ediyorum.
Sizin de ilginizi çeken ama henüz hayatınızda pek yer açamadığınız sanat dalları var mı?
Duende kavramı sizde neler çağrıştırdı?